Người viết nhạc gọi là gì? Phân biệt các vị trí và vai trò

Tìm hiểu 5 tên gọi chính của người chuyên sáng tác âm nhạc. Giúp bạn hiểu vai trò và xác định con đường sự nghiệp viết nhạc phù hợp nhất.

Tổng hợp nhanh các tên gọi người chuyên sáng tác nhạc

Gọi tên người chuyên sáng tác âm nhạc sao cho đúng?

1. Nhạc sĩ (Musician)

Nhạc sĩ là thuật ngữ chung nhất để chỉ tất cả những người hoạt động trong ngành âm nhạc, bao gồm người sáng tác nhạc, chơi nhạc, ca sĩ, hoặc chỉ huy dàn nhạc. 

Đặc điểm:

• Tính chất: Dùng tên gọi này trong các cuộc nói chuyện, văn viết thông thường để ai cũng hiểu ngay công việc và định hướng. 
• Kỹ năng cần có: Thành thạo một hoặc nhiều loại nhạc cụ, kỹ năng thanh nhạc, và có kiến thức nền tảng về nhạc lý.
• Vai trò trong sản xuất ca khúc: Có thể tham gia vào nhiều khâu, tùy thuộc vào chuyên môn.
• Nghệ sĩ điển hình: Hoàng Vân, Quốc Trung, Mỹ Tâm,...

Để hiểu rõ hơn về con đường sự nghiệp, bạn có thể đọc thêm ở bài viết về cách trở thành nhạc sĩ chuyên nghiệp.

2. Nhạc sĩ sáng tác bài hát (Songwriter)

Nhạc sĩ sáng tác bài hát, hay người viết bài hát là người chuyên sáng tác lời (lyrics) và giai điệu (melody) cho một tác phẩm. 

Đặc điểm:

• Tính chất: Tạo ra nội dung cốt lõi, truyền tải cảm xúc và thông điệp qua bài hát.
• Kỹ năng cần có: Khả năng tìm kiếm cảm hứng, chuyển thể cảm hứng thành tác phẩm âm nhạc. Xem thêm toàn bộ 8 bước cách sáng tác nhạc của một songwriter.
• Vai trò trong sản xuất ca khúc: Là điểm khởi đầu của toàn bộ quá trình sản xuất.
• Nghệ sĩ điển hình: Văn Cao, Trịnh Công Sơn, Phan Mạnh Quỳnh, Hứa Kim Tuyền,...

"Người viết bài hát" có thể xem là tên gọi sát nhất cho người chuyên sáng tác

3. Nhà soạn nhạc (Composer)

Nhà soạn nhạc là người chuyên sáng tác khí nhạc, nghĩa là thường ở dạng nốt nhạc, để nhạc công có thể thể hiện. Vai trò này mang tính học thuật cao, thường viết các tác phẩm âm nhạc lớn, phức tạp như nhạc phim, nhạc kịch, hoặc tác phẩm không lời dành cho dàn nhạc giao hưởng.

Đặc điểm:

• Tính chất: Các tác phẩm sáng tác có cấu trúc phúc tạp. Từ cấu trúc cốt lõi của người viết nhạc, composer có thể làm cho bài hát đó có chiều sâu hơn trong hòa âm phối khí, tạo ra nhiều lớp âm thanh.
• Kỹ năng cần có: Trình độ chuyên sâu về nhạc lý, hòa âm, đối âm, phối khí.
• Vai trò trong sản xuất ca khúc: Thường sáng tác các bản nhạc nền, nhạc phim hoặc các đoạn khí nhạc phức tạp, không phải là người trực tiếp tạo ra ca khúc pop/ballad thông thường.
• Nghệ sĩ điển hình: Mozart, Beethoven, Trần Mạnh Hùng, Đức Trí,...

Xem thêm bài viết về phân biệt nhà soạn nhạc và nhạc sĩ.

4. Nhà sản xuất âm nhạc (Music producer)

Nhà sản xuất âm nhạc đóng vai trò như một đạo diễn, chịu trách nhiệm định hướng phong cách, chọn nhạc cụ, sắp xếp ca sĩ, và điều phối toàn bộ quá trình sản xuất để biến ý tưởng ban đầu thành một sản phẩm hoàn chỉnh.

Đặc điểm:

• Tính chất: Giám sát toàn bộ dự án, đưa ra các quyết định sáng tạo và kỹ thuật. Không nhất thiết phải là người trực tiếp viết nhạc.
• Kỹ năng cần có: Quản lý tiến độ, kiến thúc tổng thể về làm nhạc. Bạn có thể tìm đến các khóa học làm music producer để được người có kinh nghiệm thực chiến trong ngành chia sẻ và dẫn dắt.
• Vai trò trong sản xuất ca khúc: Phối hợp các thành viên trong ê-kíp, từ khâu lên ý tưởng đến bước hậu kỳ cuối cùng, đảm bảo sản phẩm đạt chất lượng cao nhất và đi đúng định hướng.
• Nghệ sĩ điển hình: Hoàng Touliver, Rhymastic, SlimV,...

5. Người hòa âm phối khí (Arranger/Beatmaker)

Người hòa âm phối khí là người tiếp nhận giai điệu có sẵn của nhạc sĩ sáng tác, sau đó lựa chọn và sắp xếp các loại nhạc cụ để tạo ra bản phối hoàn chỉnh (beat), phù hợp với thể loại và tinh thần bài hát.

Đặc điểm:

• Tính chất: Chọn lựa âm thanh, sắp xếp các đoạn nhạc cụ theo bố cục bài hát. Thường sẽ được thực hiện bằng phần mềm làm nhạc chuyên nghiệp (DAW) và các plug-in nhạc cụ ảo để đẩy nhanh quá trình thực hiện.
• Kỹ năng cần có: Tư duy chọn nhạc cụ, thành thạo kỹ năng dùng phần mềm, khả năng tiếp nhận, xử lý dự án của khách hàng, và biết nắm bắt thị trường âm nhạc. Để hiểu rõ hơn, bạn có thể đọc thêm ở bài viết về cách hòa âm phối khí.
• Nghệ sĩ điển hình: Hồ Hoài Anh, Masew, Triple D,...

Người theo đuổi định hướng hòa âm phối khí cần thành thạo cách dùng phần mềm làm nhạc

Những vai trò khác cũng có thể viết nhạc

Một số vị trí khác trong ngành âm nhạc cũng có thể là người sáng tác nhạc như sau:

• Ca Sĩ: Rất nhiều ca sĩ hiện nay đồng thời là người viết nhạc, tự sáng tác ca khúc cho chính mình để truyền tải câu chuyện và cảm xúc cá nhân một cách chân thực nhất, điển hình như Sơn Tùng M-TP hay Vũ Cát Tường.
• Giảng viên âm nhạc: Với trình độ chuyên môn cao, các giảng viên thường sáng tác nhạc để minh họa cho bài giảng, phục vụ các buổi biểu diễn hoặc thực hiện các dự án cá nhân. Tiêu biểu như Thanh Bùi hay Thái Thịnh.
• Kỹ sư âm thanh (Sound engineer): Nhiều kỹ sư âm thanh có nền tảng vững chắc về sử dụng phần mềm, khi học thêm nhạc lý và phối khí, họ có thể tự tạo nên những bản nhạc độc đáo trong quá trình thu âm demo và mixing.
• Nhạc công: Những người chơi nhạc cụ chuyên nghiệp có thể tự sáng tác dựa trên khả năng cảm âm tốt, hiểu tiết tấu. Họ có thể phát triển từ các đoạn solo ngẫu hứng, nhạc không lời thành bài hát hoàn chỉnh.

Ngoài ra, sáng tác nhạc không chỉ dành riêng cho người trong ngành âm nhạc. Nhờ sự hỗ trợ mạnh mẽ từ các phần mềm làm nhạc hiện nay, người từ ngành nghề nào cũng có thể tự viết nhạc, chỉ cần có đam mê để theo đuổi.

Nếu bạn có những cảm hứng âm nhạc nhưng chưa biết bắt đầu từ đâu, một khóa học chuẩn hóa sẽ giúp bạn rút ngắn con đường. Đến với khóa học sáng tác nhạc của Thu Âm Việt, bạn sẽ được học kèm 1-1 cùng giảng viên giàu kinh nghiệm, trong vòng 1 tháng là có thể hoàn thành bài hát đầu tiên, và trang bị những bí quyết để tự tin phát triển trên con đường riêng.